Słowniczek siatkarski z angielskimi odpowiednikami

Pozycje

Rozgrywający

Wykonuje drugie odbicie i przygotowuje atak. Więcej → Po angielsku: Setter

Przyjmujący

Zawodnik atakujący z lewego skrzydła (pozycja 4), który przyjmuje też zagrywkę. Więcej → Po angielsku: Outside hitter

Atakujący

Zawodnik atakujący z prawego skrzydła, w ustawieniu po przekątnej od rozgrywającego. Więcej → Po angielsku: Opposite

Środkowy

Blokuje na środku siatki i atakuje szybkie piłki. Więcej → Po angielsku: Middle blocker

Libero

Specjalista od obrony z drugiej linii, w stroju innego koloru; nie może zagrywać ani blokować (przepisy 19.2, 19.3.1.3). Więcej → Po angielsku: Libero

Zmiennik do obrony

Rezerwowy wchodzący do obrony w drugiej linii; jego wejście liczy się jako zmiana zawodnika. Więcej → Po angielsku: Defensive specialist

Rotacja i systemy

5-1

System z jednym rozgrywającym i pięcioma atakującymi; rozgrywający wystawia we wszystkich sześciu ustawieniach. Więcej → Po angielsku: 5-1

6-2

Dwóch rozgrywających po przekątnej; wystawia ten z drugiej linii, więc z przodu zawsze atakuje trzech. Więcej → Po angielsku: 6-2

4-2

Dwóch rozgrywających po przekątnej; wystawia ten z pierwszej linii, z przodu atakuje dwóch. Więcej → Po angielsku: 4-2

Rotacja

Przejście o jedną pozycję zgodnie z ruchem wskazówek zegara, gdy drużyna odzyska zagrywkę (przepis 7.6.2). Więcej → Po angielsku: Rotation

Błąd ustawienia

Zawodnik drużyny przyjmującej w chwili zagrywki nie stoi w kolejności rotacji (przepisy 7.4, 7.5.1). Od 2025 roku drużyna zagrywająca musi tylko stać na swojej połowie. Więcej → Po angielsku: Positional fault

Błąd rotacji

Zagrywka niezgodna z kolejnością z karty ustawienia (przepis 7.7.1). Więcej → Po angielsku: Rotational fault

Boisko

Linia ataku

Linia 3 m od linii środkowej; wyznacza strefę ataku (przepis 1.3.4). Więcej → Po angielsku: Attack line

Strefa ataku

Pole między linią środkową a linią ataku (przepis 1.4.1). Więcej → Po angielsku: Front zone

Zawodnik linii obrony

Zawodnik na pozycji 5, 6 albo 1; nie może blokować (przepis 14.6.2). Więcej → Po angielsku: Back-row player

Wolna strefa

Pole wokół boiska, szerokie na co najmniej 3 m (przepis 1.1). Więcej → Po angielsku: Free zone

Antenka

Pręt nad każdą linią boczną na siatce, długi na 1,80 m (przepis 2.4). Więcej → Po angielsku: Antenna

Linia środkowa

Linia pod siatką, która dzieli boisko na dwie połowy po 9 × 9 m; stopa może za nią wejść tylko wtedy, gdy jej część zostaje na linii albo nad nią (przepisy 1.3.3, 11.2.2.1). Więcej → Po angielsku: Centre line

Strefa zagrywki

Pole szerokie na 9 m za linią końcową, z którego się zagrywa (przepis 1.4.2). Więcej → Po angielsku: Service zone

Strefa zmian

Pole przed stolikiem sekretarza między przedłużeniami linii ataku, gdzie zmienia się zawodników (przepisy 1.4.3, 15.10.1). Więcej → Po angielsku: Substitution zone

Strefa zmian libero

Część wolnej strefy po stronie ławek, między przedłużeniem linii ataku a linią końcową, przez którą libero wchodzi i schodzi (przepisy 1.4.4, 19.3.2.7). Więcej → Po angielsku: Libero replacement zone

Gra i przepisy

Rally point

Każda akcja daje punkt, niezależnie od tego, kto zagrywał (przepis 6.1.3). Więcej → Po angielsku: Rally point

Side-out

Wygrana akcja drużyny przyjmującej: punkt i prawo do zagrywki. Więcej → Po angielsku: Side-out

Przerwa na odpoczynek

Przerwa trwająca 30 sekund; w hali dwie na drużynę w secie (przepisy 15.1, 15.4.1). Więcej → Po angielsku: Time-out

Cztery odbicia

Błąd, gdy drużyna odbije piłkę cztery razy, zanim przebije ją na drugą stronę (przepis 9.1). Więcej → Po angielsku: Four hits

Podwójne odbicie

Ten sam zawodnik odbija piłkę dwa razy z rzędu; dozwolone tylko w bloku i przy pierwszym odbiciu drużyny w jednej akcji (przepisy 9.1.1, 9.2.3). Więcej → Po angielsku: Double contact

Piłka trzymana

Piłka zostaje złapana albo rzucona zamiast się odbić: błąd (przepisy 9.2.2, 9.3.3). Więcej → Po angielsku: Catch

Odbicie atakujące

Każde odbicie kierujące piłkę do przeciwnika, z wyjątkiem zagrywki i bloku (przepis 13.1.1). Więcej → Po angielsku: Attack hit

Dotknięcie siatki

Dotknięcie siatki między antenkami w trakcie gry piłką (przepis 11.3.1). Więcej → Po angielsku: Net fault

Zasłona

Zasłanianie przeciwnikom zagrywającego albo lotu piłki; od 2025 roku zawodnicy drużyny zagrywającej nie mogą też unosić rąk nad głowę podczas zagrywki (przepis 12.5). Więcej → Po angielsku: Screen

Błąd obopólny

Błędy obu drużyn w tej samej chwili; akcję się powtarza (przepis 6.1.2.2). Więcej → Po angielsku: Double fault

Technika

Zagrywka szybująca (flot)

Zagrywka bez rotacji; piłka „pływa” w powietrzu i trudno ją przyjąć. Więcej → Po angielsku: Float serve

Zagrywka z rotacją

Zagrywka z rotacją do przodu; piłka szybko opada. Więcej → Po angielsku: Topspin serve

Zagrywka z wyskoku

Zagrywka uderzona w powietrzu po rozbiegu, jako flot albo z rotacją. Więcej → Po angielsku: Jump serve

Odbicie sposobem dolnym

Odbicie złączonymi przedramionami; tak najczęściej przyjmuje się zagrywkę. Więcej → Po angielsku: Forearm pass

Odbicie sposobem górnym

Odbicie palcami nad czołem; klasyczna wystawa. Więcej → Po angielsku: Overhead pass

Atak

Mocne uderzenie piłki z wyskoku, nazywane też zbiciem. Więcej → Po angielsku: Spike

Kiwka

Delikatny atak palcami nad blokiem albo obok niego. Więcej → Po angielsku: Tip

Blok

Zawodnicy pierwszej linii sięgają rękami nad siatkę, żeby zatrzymać atak (przepis 14.1.1). Więcej → Po angielsku: Block

Obrona

Odbicie zaatakowanej piłki w głębi boiska. Więcej → Po angielsku: Dig

Przyjęcie

Pierwsze odbicie po zagrywce przeciwnika. Więcej → Po angielsku: Serve receive

Płaszczyzna odbicia

Płaska powierzchnia z obu wyprostowanych przedramion przy odbiciu dolnym; jej kąt kieruje piłkę do celu. Więcej → Po angielsku: Platform

Rozbieg

Bieg przed atakiem; praworęczni kończą go krokami lewa, prawa, lewa. Więcej → Po angielsku: Approach

Pipe

Atak przyjmującego z drugiej linii ze środka (pozycja 6 lub 5), z wybiciem zza linii ataku. Więcej → Po angielsku: Pipe

Blok-aut

Uderzenie piłki w ręce blokujących tak, żeby wyleciała na aut; punkt zdobywa drużyna atakująca (przepis 14.6.4). Więcej → Po angielsku: Tool

Plaża

Linia

Plaża: uderzenie wzdłuż linii bocznej; jeden palec za plecami zwykle znaczy „blokuję linię”. Więcej → Po angielsku: Line

Skos

Plaża: uderzenie po przekątnej boiska; dwa palce zwykle znaczą „blokuję skos”. Więcej → Po angielsku: Angle

Sygnały

Znaki za plecami przed zagrywką, które pokazują partnerowi plan bloku. Więcej → Po angielsku: Hand signals

Przerwa techniczna

Plaża: automatyczna 30-sekundowa przerwa, gdy suma punktów wyniesie 21 w setach 1 i 2 na zawodach FIVB (przepis 15.4.2). Więcej → Po angielsku: Technical time-out

Blok na linię

Plaża: blokujący zamyka uderzenie wzdłuż linii bocznej, a obrońca broni skosu. Więcej → Po angielsku: Line block

Cut shot

Plaża: krótkie, bardzo ostre uderzenie tuż nad siatką w stronę linii bocznej. Więcej → Po angielsku: Cut shot

Inne odmiany

Siatkówka na śniegu

Trzech na trzech na śniegu, na boisku 16 × 8 m; sety do 15, do dwóch wygranych, zmiana stron co 5 punktów (przepisy FIVB dla siatkówki na śniegu 1.1.1, 4.1.1, 6.2, 18.2.1). Więcej → Po angielsku: Snow volleyball

Siatkówka na siedząco

Siatkówka paraolimpijska na boisku 10 × 6 m, siatka na 1,15 m u mężczyzn i 1,05 m u kobiet; przy odbiciu ciało między pośladkami a barkami musi dotykać podłoża (przepisy World ParaVolley 1.1, 2.1.1, 9.4.1). Więcej → Po angielsku: Sitting volleyball

Minisiatkówka

Rozgrywki dla dzieci w mniejszych składach: PZPS wymienia kategorie singli, dwójek, trójek i czwórek; od kategorii U16 gra się już w szóstkach. Więcej → Po angielsku: Small-sided volleyball